Waarom een toile naaien? Tips en trucs

Heb je je ooit in de situatie bevonden waarin je met veel passie, tijd en geld een kledingstuk hebt gemaakt, maar het resultaat ver onder je verwachtingen bleef? Of ben je bang dat dit je zal overkomen en blokkeert dat je bij je projecten? Dan is dit artikel iets voor jou!

Samen bekijken we hoe je deze situaties kunt vermijden door je project vooraf voor te bereiden... Zo zijn er geen tranen of woede meer om verspilde mooie stof, en hopen mooie stoffen die onaangeroerd blijven liggen omdat je er niet in durft te knippen... Ik weet zeker dat sommigen onder jullie zich hier al in herkennen.  

 Daarom nodig ik je uit om de wereld van de toiles binnen te stappen... we gaan van start!

Wat is een toile?

De toile is een proefversie van een kledingstuk. Hiermee kun je alle fouten corrigeren — of het nu gaat om maat, bewegingsruimte, stijl... — die je niet terug wilt zien in de mooie stof die je voor de definitieve versie hebt gekozen. 

De toile wordt idealiter genaaid van patroonstof, ook wel calicot genoemd. Als dat niet mogelijk is, kan de toile worden genaaid van een goedkope stof met een vergelijkbare val als je uiteindelijke stof. Het belangrijkste is dat je een stof kiest met dezelfde eigenschappen als je uiteindelijke stof; anders wordt je toile slechts benaderend en zal je eindresultaat dat ook zijn. 

Bijvoorbeeld: als je een T-shirt uitprobeert, moet je je toile uiteraard maken van jersey met dezelfde kwaliteit en elasticiteit, en niet van een oud laken. 

Waarom een toile naaien?

Je begrijpt het al: een toile naaien is in zekere zin een test uitvoeren, maar er zijn nog verschillende andere interessante redenen om een toile te maken:  

• de maat, de val... van een commercieel patroon controleren (dankzij het passen van de toile) 
• vertrouwd raken met de montagetechniek van een kledingstuk dat je nog nooit hebt gemaakt
• de creatie van je eigen patroon controleren 
• stijlwijzigingen aan een patroon uitproberen, bijvoorbeeld een volant toevoegen, de mouwen aanpassen...
• een proefmodel maken (hier komen we nog op terug)

Voorbeeld:

Stel dat je al een patroon hebt gemaakt dat je erg mooi vindt en dat je de mouwen wilt aanpassen om ballonmouwen te maken in plaats van klassieke mouwen. Nadat je de wijzigingen aan je patroon hebt aangebracht, kun je snel een toile naaien om de val en het volume van je mouw te beoordelen. 

Of misschien heb je nog nooit een blouse gemaakt en ben je bang om aan de kraag en de knopenpat te beginnen. Met de toile kun je vertrouwd raken met de techniek en de maat van de blouse controleren. 

Hoe naai je hem snel?

Sommigen van jullie denken misschien: "Ben je wel goed bij je hoofd? Ik heb nu al geen tijd om te naaien, en dan voeg ik nog meer stappen toe." Ik verzeker je dat het naaien van een toile geen tijd kost, maar juist tijd bespaart! Ja, ja... ik weet dat het paradoxaal klinkt, maar het is echt waar. Vroeger maakte ik geen toile voordat ik mijn opleiding patroontekenen had gevolgd, omdat ik dacht dat ik mijn tijd verspilde... Na de opleiding begreep ik pas hoe belangrijk de toile is voor het uitvoeren van aanpassingen en voor de pasvorm. Sindsdien ben ik voor elk nieuw model dat ik naai of patroon teken "een echte toileverslaafde" geworden. Ik voer mijn aanpassingen uit en daarna is het echt een plezier om mijn kledingstuk te naaien (zonder stress en ergernis), omdat alles perfect past en valt. 

Laten we terugkomen op de titel van deze paragraaf: hoe naai je hem snel en verlies je in deze stap zo weinig mogelijk tijd?

De toile is niet bedoeld als een perfecte versie van het uiteindelijke kledingstuk. Daarom werken we de toile niet op hetzelfde niveau af als de definitieve versie. 

Voor het maken van een toile naaien we dus niet :

• knipt geen beleg of voering (tenzij je juist die wilt testen)
• naait geen zomen
• plaatst geen ritsen of knopen (je sluit het kledingstuk met spelden tijdens het passen)
• maakt geen verfraaiingsdetails, zoals volants (tenzij je juist die wilt testen)
• werkt de naden niet af

Als je dat allemaal hebt weggelaten, is de toile heel snel genaaid en hoef je hem alleen nog maar te passen...

Passen: hoe breng je wijzigingen aan op je patroon?
Zodra de toile is genaaid en gepast, moeten de nodige aanpassingen worden uitgevoerd.

Wat moet je controleren?:

• De bewegingsruimte: hoe voel je je in de toile? Is de bewegingsruimte voldoende, onvoldoende (je voelt je benauwd), of te groot (je zwemt in de toile)?
  Probeer ook je armen omhoog te brengen, te hurken... het doel van een kledingstuk is tenslotte dat je erin kunt bewegen. 
  
  
• de lichaamslengte: hoe voel je je bij de lengte van het kledingstuk? Is het te kort, te lang of precies goed, afhankelijk van wat je graag draagt? Controleer ook de plaatsing van de taillebandlijn. Valt de taille-naad ter hoogte van je natuurlijke taille?

•  Klemmen en deelnaden: controleer of de klemmen of de verschillende deelnaden, afhankelijk van je buste, op de juiste plaats zitten. Zorgen ze ervoor dat op de juiste plaats het juiste volume ontstaat?

• Plooien, rimpelingen en paspelstukken: controleer de plaatsing en het volume dat door de plooien en/of rimpelingen ontstaat. Controleer de paspelstukken. 

Wat doe je nadat al deze controles zijn uitgevoerd? 

Je kunt je toile aanpassen door:

• schrijven, 
• tekenen, 
• meten op je toile, 
• naden naaien of losmaken (om de wijdte aan te passen), 
• knippen, 
• inknippen

Experimenteer om de juiste wijzigingen te vinden en deze over te brengen op het patroon, zodat je je definitieve versie kunt naaien. 

Breng de aan te brengen wijzigingen vervolgens over op het papier.

Als er ten slotte "echt" veel wijzigingen moeten worden aangebracht, raad ik je aan om een tweede toile te naaien voordat je aan de definitieve versie begint. Ik ben bijvoorbeeld momenteel een jumpsuit van een Amerikaans merk aan het naaien en ik heb de kruisnaad van de broek en de rugwijdte moeten aanpassen (klemmen toevoegen...). Daarom ga ik nog een toile maken om mijn wijzigingen te controleren voordat ik mijn mooie stof knip. 

Bijzondere gevallen: de proefstukken

We denken er niet vaak genoeg aan, maar je kunt ook een proefstuk maken om een specifieke techniek te oefenen.

Zo zag ik er bijvoorbeeld een beetje tegenop om de paspelzak rechtstreeks op mijn definitieve versie te maken. Daarom maakte ik een proefstuk; dat wil zeggen dat ik alleen de stukken heb genaaid die nodig waren om de paspelzak te maken. Dat kan ook de kraag van een overhemd zijn, een scheurvaste split, een gulp... kortom, alle technieken waar je een beetje tegenop zou kunnen zien. 

Met deze proefstukken krijg je meer vertrouwen om deze technische details op je uiteindelijke kledingstuk uit te voeren. Ze bieden je de mogelijkheid om te oefenen. 

Ik hoop dat dit artikel je heeft overtuigd van de voordelen van het maken van een toile. Voor mij is het inmiddels een onmisbare stap in de meeste van mijn projecten. 

Aan de slag met je naalden!