Met de herbevoorrading van Japanse stoffen wilde ik jullie vertellen over de mooie Japanse motieven, maar vooral over hun betekenis.

Als wij in Europa de taal der bloemen hebben... kan men in Japan veel emoties uitdrukken door het dragen van een bepaald motief, of het nu is tijdens een ceremonie, een matsuri (Japans festival), ter ondersteuning van een zaak, of in het dagelijks leven... Hier herkennen we duidelijk de discretie van de Japanners die een mening of gevoel op een delicate manier uitdrukken.

Veel Japanse motieven vinden hun inspiratie in de natuur, waarvan de symboliek zeer sterk is in het land van de rijzende zon. Laten we samen enkele emblematische bloem- en plantmotieven van de Japanse iconografie bekijken.

Sakura - kersenbloesems

De emblematische bloem van Japan is zonder twijfel de sakura / kersenbloesem. Deze bloem viert de vernieuwing, de lente en ziet veel Japanners picknicken onder de regen van zo fragiele roze bloemblaadjes. Dit noemt men Hanami (van Hana, de bloem, en Mimasu, wat zien betekent); deze gewoonte bestaat uit het bekijken en waarderen van de schoonheid van kersenbloesems tijdens de bloei. 

De sakurabloem verwelkt niet, vergaat niet, maar vliegt weg... ze sterft mooi, op een delicate en poëtische manier...

De sakurabloem symboliseert vernieuwing, maar ook door haar delicate en vergankelijke bloei de vergankelijkheid van de tijd. De sakurabloem roept ook zachtheid en vriendelijkheid op. Het is een typisch vrouwelijk motief en wordt zeer gewaardeerd door jonge meisjes. Men vindt het vaak terug op yukata, de traditionele zomerkleding. 

Ume - pruimenbloesem

Net als de sakura is Ume, de witte of roze pruimenbloesem, een lentebloem. Vroeger bloeiend, kan men het zien bloeien ondanks de sneeuw. Vaak afgebeeld in een zachte grafische stijl met vrij ronde bloemblaadjes, veel minder ingesneden dan die van de sakura. Het is een ronde en zachte bloem, moedig, daarom is Ume een symbool van kracht en gezondheid. 

Men beschouwt het ook als een beschermende charme tegen demonen. Daarom wordt het in veel Japanse tuinen gekweekt. 

Ume symboliseert ook gratie en elegantie. Men associeert het eerder met de vrouw dan met het meisje. 

Kiku - de chrysant

In Japan is de chrysant een bloem die met adel wordt geassocieerd, want de chrysant is het embleem van de keizerlijke familie. Men gebruikt dan ook de uitdrukking 'de troon van de chrysant' om de keizerlijke familie aan te duiden. 

We vinden hem vaak in twee grafische vormen: ofwel is de bloem bijna als een stilleven heel realistisch getekend, ofwel is de bloem cirkelvormig getekend met de bloemblaadjes eromheen. 

De chrysant is een symbool van lang leven. Wit staat voor zuiverheid. 

Botan - Pioenroos

De pioenroos groeit recht omhoog zonder dat een steun nodig is. Hij blijft rechtop, trots zelfs bij slecht weer. Daarom is de pioenroos het symbool van het vrouwelijke ideaal, een sterke en onafhankelijke vrouw. 

Bovendien is de pioenroos een zeer mooie bloem met bovendien een delicate geur. 

Matsu - de den

De Japanse den staat in veel tuinen, vooral in traditionele tuinen. Door zijn blijvende naalden blijft hij het hele jaar groen. Hij symboliseert dus standvastigheid, lang leven maar ook wijsheid.

In de Japanse traditie plaatst men ter viering van het nieuwe jaar aan weerszijden van de voordeur dennen takken om voorspoed aan te trekken. Dennen worden ook gebruikt om shinto-tempels af te bakenen en kwade geesten te weren.

Take - bamboe

Bamboe, net als riet, buigt maar breekt niet. Het is een sterke en flexibele plant. Het groeit en verspreidt zich zeer snel. Zo begrijp je waarom het kracht, soepelheid en voorspoed symboliseert.

Bamboe speelt een grote rol in het dagelijks leven van de Japanners, het wordt gebruikt in veel voorwerpen zoals keukengerei, badkamerartikelen, meubels...   

Zijn bladeren worden geassocieerd met kalmte en rust.

We vinden ook andere bloem- en plantenmotieven traditioneel terug in de Japanse kleding, zonder dat deze een bijzondere betekenis hebben, met name:

• de blauwe regen - fuji en zijn mooie trossen paarse bloemen
• het esdoornblad - momiji waarvan we in de herfst de vurige kleurenpracht bewonderen 
• de iris - shoubu 
• ...

Ik hoop dat dit artikel je is bevallen en je wat meer heeft laten kennismaken met Japanse motieven 😊.